Einde stokoude 'traditie' rond zwanen nadert

26-07-2015 17:07

De laatste twee officiële zwanendrifters van Nederland werken in het Groene Hart, maar waarschijnlijk niet lang meer. Staatssecretaris Sharon Dijksma heeft hun vergunning ingetrokken en het Openbaar Ministerie vervolgt hen strafrechtelijk. Tegenstanders zijn blij maar juichen niet te vroeg. 'Een ongelofelijk hoge straf zou helpen.'

Zes jaar cel dreigt voor de twee zwanendrifters uit Nieuwerbrug en Benschop, nu het OM besloten heeft hen te vervolgen. Dat is de maximale straf voor overtreding van de Flora- en faunawet. Het OM verdenkt het duo hiervan, na uitvoerig strafrechtelijk onderzoek.

,,Deze zwanendriftpraktijken kunnen écht niet meer, dat zeggen wij al jaren,'' stelt Pauline de Jonge van de stichting Faunabescherming. ,,Als je dieren houdt, dan moet je ze ook controleren en verzorgen. Wat zij doen is zwanen niet beschermen maar aan hun lot overlaten in het weiland en ook zelf leewieken. Ze roven voortdurend in de natuur. Dit controleren is heel lastig, ze werken bewust in de schemering.''

Dit bevestigt de Stolwijkse Saskia van Rooy, die al jaren probeert het zwanendriften te stoppen. ,,Ik kreeg onlangs nog een melding uit Woerdense Verlaat, waar iemand ze in het donker bezig zag.'' Hierover zegt een woordvoerder van de Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA): ,,Dit soort serieuze zaken mogen ook bij ons gemeld worden.''

Inbeslaggenomen
De NVWA is de organisatie die de praktijken van zwanendrifters sinds dit voorjaar intensief controleert voor het Ministerie van Economische Zaken. Dit heeft al geleid tot krap 150 in beslag genomen zwanen, onder andere bij de zwanendrifter in Nieuwerbrug. Ook vier andere mannen uit Nieuwerbrug die werkzaamheden uitvoerden voor de geregistreerde zwanendrifters, zijn in het vizier bij de NVWA. De herkomst van in beslag genomen dieren was niet vast te stellen en ook bleek een aantal zwanen eigenhandig geleewiekt. Dit leewieken mogen zwanendrifters niet, dat moet een dierenarts doen.

 

Geen enkele van de dierenartsen in het Groene Hart die willen reageren op deze vorm van dierhouderij, heeft ooit een zwaan onder ogen gehad om te leewieken. De Alphense dierenarts Albert Soede stelt: ,,Of je wilt leewieken, moet je als dierenarts zelf afwegen. Mij is het nooit gevraagd en ik zou daar ook niet aan meewerken. Dat is een principekwestie ja, diervriendelijkheid staat voorop. Ik vind dat zwanen in de vrije natuur horen.''

In die vrije natuur leven ook de vogels in Avifauna niet, maar dat betekent niet dat dieren ongelukkig zijn. Integendeel, legt directeur John de Hoon uit. ,,Leewieken dat doen we hier ook niet. We bouwen volières om wegvliegen te voorkomen of we houden bij loslopende vogels hun slagpennen kortgeknipt, dat is zoals de haren bij een mens. Onze zwarte zwanen uit Australië bijvoorbeeld zijn geknipt en vliegen niet weg.''

Vogels die door een schrikreactie toch wegvliegen, tijdens een show bijvoorbeeld, keren vaak zelf terug of komen aanvliegen bij het zien van hun vaste verzorger. ,,Dan zijn ze zo blij als een kind.''

Verbod
Door de dieronvriendelijke praktijken is Bodegraven-Reeuwijk net als veel andere Groene Hart-gemeenten blij dat zwanendriften de kop in wordt gedrukt. Wethouder Laura Leijendekkers: ,,We zijn voor het verbod zoals dit door de staatssecretaris wordt voorbereid. Wél vinden wij dat er beleid moet komen op de mogelijke gevolgen hiervan en daarmee op het beheren van de zwanenpopulatie in het gebied. Mocht de zwanenpopulatie toenemen als gevolg van het verbod op zwanendriften, dan moet het ministerie dit op een beschaafde en diervriendelijke manier beheersen.''

Maar voordat er een verbod is, moet volgens de Faunabescherming eerst gezorgd worden dat de zwanendrifters niet weer aan de slag gaan. Pauline de Jonge: ,,Geef ze een straf die zó ongelooflijk hoog is dat ze voorlopig niets uitrichten.'' Klokkenluidster Van Rooy zei daar in deze krant over dat ze pas gerechtigheid ervaart als de zes mannen die zij volgt vanwege zwanendriftpraktijken allemaal berecht zijn.

Dierenarts Soede: ,,Ze moeten zich realiseren dat het geen 1970 meer is. De maatschappij is veranderd.''

 

ad.nl/Marco Gerling /Een zwanenfamilie in rustig vaarwater in het Groene Hart © Marlies Wessels.